03. tbl. 112. árg. 2026
Umræða og fréttir
Sérgreinin mín. Handaskurðlækningar. Sérgreinin skiptir ekki máli. Björn Pétur Sigurðsson
Einhvern tímann í verknáminu í læknadeildinni settist vandaður og virtur augnlæknir niður með okkur bekkjarbræðrum, fimm eða sex saman, í lok dags þegar um hafði hægst. Sátum við í hálfhring á rökkvaðri biðstofunni á Öldugötunni. Í stað þess að fræða okkur meira um spegil sálarinnar spurði hann okkur hvort við hefðum stillt miðið á sérgrein að námi loknu. Tveir voru snöggir til svars og sögðu digurlega frá sínu vali og rökum fyrir því. Annar stóð við það síðar. Aðrir gáfu loðnari svör. Augnlæknirinn þagði um stund, velti svörunum greinilega fyrir sér og sagði svo, nánast upp úr eins manns hljóði: „Sérgreinin skiptir ekki máli. Ef þið nennið að hlusta á einhvern lýsa raunum sínum og hafið áhuga á að hjálpa honum úr þeim verðið þið alltaf á réttum stað“.
Pabbi minn var lyflæknir og fannst öllum, og mér upphaflega líka, eðlilegt að ég veldi sömu leið, svona eins og þegar sonur sauðfjárbónda tekur smám saman við búinu. Það tók mig langan tíma að skilja að þannig þyrfti ekkert endilega að fara. Það væri alveg hægt að verða kúabóndi. Eftir útskrift varð ég deildarlæknir á svæfingadeild, lyflækningadeild í tvö ár og síðar bráðadeild í ár. Samhliða var ég á neyðarbílnum, sem þá var mannaður unglækni, og í þyrlusveit Landhelgisgæslunnar. Tíminn var frábær, ekki síður í minningunni, því þarna fékk ég í hlutverki læknis að skyggnast í heima, sem fyrr og síðar voru lokaðir. Auk ómetanlegrar reynslu við læknisstörf fékk ég á þyrlunni að fljúga lágflug þvers og kruss yfir landið, væflast einn um Surtsey og tróna á tindi Herðubreiðar án þess að hafa þurft að hafa fyrir því að ganga upp. Með neyðarbílnum fór ég í dópgreni og aðra staði sem ég hafði áður ekki vanið komur mínar á.
Eftir störf á bráðadeildinni rann smám saman upp fyrir mér að mig langaði að fylgja verkefnum úr hlaði frekar en að afhenda þau öðrum til úrvinnslu. Yfirlæknir bæklunarskurðlækningadeildar tók mér opnum örmum og eftir fyrsta daginn var niðurstaðan fengin. Um veturinn flutti Jón Karlsson, íslenskur prófessor í bæklunarskurðlækningum á Sahlgrenska sjúkrahúsinu í Gautaborg í Svíþjóð, fyrirlestur á Íslandi og gaf ég mig á tal við hann. Enginn hefur reynst mér betur á mínum ferli en Jón. Hjá honum lærði ég til bæklunarskurðlæknis, þar sem áherslan var á speglanir og slysalækningar. Við þær hef ég fengist alla tíð síðan. Mér fannst hins vegar bæði ögrandi og skynsamlegt að bæta við mig handarskurðlækningum sem undirsérgrein. Jóni tókst með seiglu að koma mér inn á annars fullmannaða handarskurðlækningadeildina í Gautaborg. Að námi loknu sneri ég til starfa á Landspítala að hálfu og á stofu á móti. Hvor vettvangurinn hefur sína kosti og galla, suma vel kunna, en gott samferðafólk er mikilvægast og það hef ég haft.
Kostirnir við handarskurðlækningar eru margir. Verkefnin eru oft augljós og úrlausnirnar þar með líka. Árangur getur verið skýr og skjótur. Hægt er að starfa á sjúkrahúsi eða stofu eða báðum samhliða, sé áhugi fyrir hendi hjá forráðamönnum. Ekki veit ég til þess að nokkurn handarskurðlækni á Íslandi hafi skort verkefni.
Amma frænda míns, Sigurðar Einarssonar meltingarlæknis, var vön að segja: „Allt, sem þarf að gera, er skemmtilegt.“ Lækningar verða aldrei vinna. Lækningar eru forréttindi. Vinna er mótauppsláttur í janúar.
